Lịch sử: Chú chó đầu tiên bay vào Vũ trụ

Lịch sử: Chú chó đầu tiên bay vào Vũ trụ

Trong lịch sử ngành hàng không vũ trụ thế giới, ta không thể không nhắc đến người Liên Xô trong công cuộc xây dựng và phát triển ngành hàng không vũ trụ. Người Liên Xô hay người Nga hiện nay, đều có những đóng góp phát triển ngành công nghiệp hàng không vũ trụ. Với những thành tựu như là nước đầu tiên phát minh ra vệ tinh nhân tạo đầu tiên mang tên là Sputnik 1, đưa con người vào vũ trụ và đưa động vật vào vũ trụ. Tuy nhiên, việc đưa người thành công vào vũ trụ của Liên Xô không thể nhắc đến sự hy sinh của một “Phi hành gia” đặc biệt mang tên Laika. Laika không phải là tên người hay một phi hành gia đúng nghĩa, đó là tên của một cô chó cái. Cô chó Laika đã là động vật đầu tiên được bay vào vũ trụ và cũng là tiền đề để con người bay vào vũ trụ trong tương lai.

Để cho con người có thể bay vào vũ trụ, thì tất yếu phải có những cuộc thí nghiệm. Và những sự hy sinh của những sinh linh nhỏ với mục đích phát triển của ngành khoa học. Trong sự phát triển của ngành khoa học vũ trụ, thì cô chó Laika đã hy sinh. Laika được biết là giống cái và được lai tạo giữa hai giống chó Husky và Spitz và là một con chó hoang vô chủ và được những nhà khoa học Liên Xô nhận nuôi và đối xử tốt. Vì họ biết, Laika sẽ được sử dụng để thực hiện sứ mệnh vũ trụ.

Laika khi chuẩn bị bay vào vũ trụ, Cô chó cùng với đồng nghiệp được những nhà khoa học huấn luyện và luyện tập kỹ càng để thực hiện sứ mệnh này. Nhằm quen dần với việc sống trong khoang lái chật hẹp của tàu Sputnik-2, các con chó này đã bị nhốt liên tục trong những chiếc lồng chật hẹp trong khoảng từ 15 – 20 ngày. Chúng còn phải làm quen với việc mang quần áo đặc biệt cũng như tập dùng những loại thức ăn đóng hộp ở dạng lỏng. Để quen với những rung động mạnh và tiếng gầm rú của động cơ phản lực, chúng phải thường xuyên luyện tập với máy ly tâm mô phỏng quá trình tăng tốc của tên lửa đẩy, cũng như thiết bị mô phỏng tình trạng không trọng lực. Sau mỗi lần luyện tập, nhịp tim của chúng đều tăng gấp đôi. Laika được sử dụng để nghiên cứu sức chịu đựng của cơ thể sống trong điều kiện không trọng lực. Và chính nhiệm vụ này đã giúp Laika trở thành sinh vật sống đầu tiên bay vào vũ trụ.

Ngày 3/11/1957, Laika nhận nhiệm vụ bay vào vũ trụ. Đây là nhiệm vụ đầu tiên và nhiệm vụ cuối cùng của Laika. Cô được dẫn lên con tàu mang tên Sputnik 2 và được phóng vào không gian. Ngay trước thời điểm phóng tàu, Laika được tắm rửa sạch sẽ bằng dung dịch pha cồn, lông được chải chuốt cẩn thận, và thuốc iod được bôi vào những vị trí gắn các thiết bị cảm biến theo dõi chức năng cơ thể và được đưa vào khoang lái tàu Sputnik-2. Khi tàu vũ trụ Sputnik-2 được phóng lên, cảm biến theo dõi trên người Laika đã ghi nhận được những kết quả như: nhịp tim cao lên 3 lần và sau khi ra ngoài vũ trụ thì nhịp tim của Laika giảm dần. Ngay ngày hôm đó, đài truyền hình Moscow đưa tin rằng Laika vẫn khỏe mạnh bình thường và tình hình con tàu vẫn trong tầm kiểm soát của những người Liên Xô.

6 ngày sau khi phóng lên vũ trụ, thì trái đất mất hoàn toàn liên lạc với tàu Sputnik-2. Các cơ quan nghiên cứu hàng không vũ trụ của Liên Xô cung cấp vào thời điểm đó cho biết, Laika đã hy sinh vào ngày thứ 4 trên vũ trụ. Không lâu sau khi Sputnik-2 được phóng đi, các nhà khoa học Liên Xô đã phải thừa nhận rằng do các thiết bị đổ bộ chưa kịp hoàn thiện nên tàu Sputnik-2 đã được xác định là sẽ thực hiện chuyến bay thử nghiệm cảm tử, một đi không trở lại. Hơn nữa, lượng thức ăn và oxy chỉ đủ cho Laika dùng 10 ngày, trong khi sứ mệnh của Sputnik-2 sẽ kéo dài tới tháng 4/1958. Điều đó có nghĩa là số phận của Laika đã được định đoạt ngay từ đầu, nó sẽ chết và bị thiêu cháy cùng với con tàu khi quay trở lại bầu khí quyển Trái Đất.

Sau 163 ngày bay vòng quanh trên quỹ đạo thì cuối cùng, tàu Sputnik-2 cùng với Laika đã rơi xuống trái đất và cháy rụi ngay sau đó, kết thúc thành công sứ mệnh tiên phong của Laika trên vũ trụ. Theo như những nhà khoa học ghi nhận thì, những cảm biến bên trong tàu Sputnik-2 đã ghi lại được rằng. Khi tàu vũ trụ đạt vẫn tốc 28,968 km/h, nhịp tim của Laika đã tăng lên gấp ba lần và nhiệt độ trong khoang lái cao hơn, điều này đã khiến cho Laika bị hoảng loạn và sợ hãi. Và chỉ sau 5-7h sau khi phóng ra ngoài vũ trụ thì không thấy dấu hiệu của sự sống trên tàu Sputnik-2. Về nguyên nhân cái chết của Laika, thì đã có nhiều suy đoán thì phổ biến nhất là do Laika bị hoảng loại trong khoang lái khi tàu Sputnik và tình trạng không trọng lực. Và nhiệt độ của tàu tăng cao đã vượt quá sức chịu đựng của sinh vật sống khiến cho Laika hy sinh.

Mặc dù Laika đã hy sinh và không thể sống sót trở về, nhưng sự hy sinh của Laika đã đóng góp to lớn trong công cuộc phát triển của ngành hàng không vũ trụ. Sự hy sinh của Laika đã chứng minh rằng, sinh vật sống có thể sống sót khi ra ngoài vũ trụ. Và chính chuyến bay của Laika đã tạo tiền để cho sinh vật sống trên vũ trụ.

Vào ngày 19/8/1959, khoảng 2 năm sau cái chết của Laika. Liên Xô đã phóng vệ tinh nhân tạo mang tên Sputnik-5, đem theo hai vợ chồng chó Belka và Strelka bay vào vũ trụ và hạ cánh thành công vào ngày 20 tháng 8 tại Thảo nguyên Baikonur. Sự kiện này đánh dấu cho lần đầu tiên, sinh vật sống có thể bay ra ngoài không gian và trở lại một cách an toàn.

Rút kinh nghiệp của Sputnik-2, người Liên Xô đã phóng thành công tàu Phương Đông vào ngày 12/4/1961, đưa phi hành gia Yuri Gagarin ra ngoài vũ trụ đánh dấu cho cột mốc con người lần đầu tiên bay ra ngoài vũ trụ. Điều này đã đánh dấu cho sự mở đầu của kỷ nguyên chinh phục vũ trụ của con người.

50 năm sau khi sự hy sinh của Laika, người Nga hiện nay đã dựng tượng chú chó Laika gần một trạm nghiên cứu quân sự bên đại lộ Petrovsko – Razumovsky ở Moskva, nơi từng chuẩn bị cho chuyến bay của Laika. Bức điêu khắc là tác phẩm của nghệ sĩ Pavel Medvedev, với hình tượng Laika nằm trên một bàn tay con người giống với hình tên lửa, có lẽ mang ý nghĩa rằng nó sẽ nâng bước Laika đi về phía các vì sao.